HIV cd4+t-lenfositlerini tüketerek bağışıklık fonksiyonunu giderek bozan ve tedavi edilmezse AIDS'e yol açan bir virüstür. HIV ile yaşayan kişilerde osteopeni, osteoporoz ve osteonekroz gibi çeşitli kemik bozuklukları gelişme riski daha yüksektir. ART ile HIV ile yaşayan kişilerde yaşam kalitesini önemli ölçüde iyileştirmiş olsa da kardiyovasküler hastalıklar, dislipidemi, kemik mineral yoğunluğunda azalma, kırılgan kemikler ve insülin direnci gibi metabolik sorunlar HIV enfeksiyonu ile ilişkilendirilebilir. Bu sorunlar ART'nin uzun vadeli yan etkileri gibi faktörlerden kaynaklanmaktadır.
Günümüzde artık kemik mineral yoğunluğunda azalmaya sebebiyet verecek ART'ların kullanımı daha az tercih ediliyor olsa da hala kemik mineral yoğunluğunda azalmaya sebebiyet verecek artların kullanımı devam etmektedir. Özellikle uzun yıllardır pozitif olan bireylerde eskiden kullanılan ilaçların etkisi ile bu konu daha çok öne çıkmaktadır. Burada önemli olan etken maddemiz tenofovir disoproksil fumarat kısaca TDF'dir. Bu etken madde HIV 1 ve hepatit B tedavisinde kullanılan yardımcı etken maddelerden birisidir. Tedavinizde kullandığınız ilaçta bu etken madde varsa dikkatli olmanızda fayda vardır. Özellikle senede bir doktorunuzdan kemik mineral yoğunluğunuzun taranması isteğinde bulunmalısınız. Çünkü bu etken madde uzun vadede kemik mineral yoğunluğunda azalmaya sebebiyet vermektedir. Kemik mineral yoğunluğunun azalması da halk dilinde bildiğimiz gibi ilerleyen süreçlerde kemik erimesine sebebiyet vermektedir. HIV enfeksiyonu ile düşük kemik mineral yoğunluğu arasındaki ilişki çok faktörlü ve kemik hücreleri üzerindeki doğrudan viral etkileri kronik inflamasyonu ART yan etkileri ,hormonel dengesizlikleri ve yaşam tarzı faktörlerini içerir. Bu mekanizmaları anlamak pozitif bireylerde kemik kaybını önleme ve yönetme stratejisini geliştirmek için çok önemlidir.
Kemik mineral yoğunluğu taraması hastanelerin radyoloji bölümünde 5 dakika gibi kısa bir sürede hemen yapılan bir işlemdir. Dünya sağlık örgütü kemik yoğunluğunun tablosu aşağıda verilmiştir. Bu tablodaki sonuç değerlendirilirken hastanın kemik yoğunluğu yaş, ırk ve cinsiyete göre ayarlamalar yapılarak genç yetişkinlerin ortalaması ile karşılaştırılır.
| Normal | T-skor -1,0 dan büyük |
| Osteopenik | T-skor -1,0 ile -2,5 arasında |
| Osteoporotik | T-skor -2,5 veya altında |
Kemik yoğunluğu ortalamanın -2,5 standart sapma altında olduğunda osteoporoz teşhisi konulur ve yüksek kırık riskini yansıtır, genellikle farmakolojik müdahale gerektirir. Osteopeni ise sonuç -2,5 ile -1,0 standart sapma arasında olduğunda teşhis edilir ve orta düzeyde kırık riskine karşılık gelir. Bu gibi durumlarda tedavi kararları genellikle ek klinik risk faktörleri ve bireysel hasta bağlamı tarafından yönlendirilir. -1,0 büyük bir T-skoru normal kabul edilir ve düşük riski gösterir bu durumda genelde farmakolojik tedavi gerekmez.
TDF etken maddeleri ilaçları kullananlar dışında her halde menopoz sonrası kadınların ve 40 yaş üstü erkeklerin DEXA taraması ile taranması önerilir. Kalsiyum ve D vitamini takviyesi ve bifosfonatları içeren tedavinin pozitif kişiler için hem güvenli hem de etkili olduğu kanıtlanmıştır.